Thăm Bảo tàng Nixon ở California: Cách người Mỹ kể câu chuyện chiến tranh Việt Nam

Đưa chúng tôi đến bảo tàng, Tuan Tran, cựu du học sinh Đại học Nam California (USC), cho biết đây chưa phải mùa cao điểm du lịch. Vì vậy, khuôn viên bảo tàng khá vắng vẻ. "Đến hè, khách tham quan và các đoàn học sinh đến đây rất đông", anh chia sẻ.

Với người Mỹ, bảo tàng mang tên vị tổng thống thứ 37 của Hoa Kỳ là nơi lưu trữ hình ảnh và sự nghiệp của Tổng thống Richard Nixon.

Nhưng với người Việt, Tổng thống Richard Nixon còn là cái tên gắn với một giai đoạn lịch sử đặc biệt, đó là cuộc chiến tranh Việt Nam, những cuộc đàm phán hòa bình Paris và thời khắc nước Mỹ rút khỏi cuộc chiến kéo dài nhiều năm.

Là một du khách Việt Nam lần đầu ghé thăm bảo tàng của một tổng thống Mỹ, đặc biệt là Richard Nixon, người gắn liền với những quyết sách quan trọng trong giai đoạn cuối của chiến tranh Việt Nam, tôi bước vào với nhiều tò mò, muốn tận mắt xem bảo tàng tái hiện chân dung và sự nghiệp của ông như thế nào.

Nơi Tổng thống Richard Nixon chào đời

Ngay sau khi mua vé vào cổng tham quan, chúng tôi được một hướng dẫn viên của bảo tàng chỉ đường vào bên trong và giới thiệu sơ đồ từng khu vực.

Bảo tàng Nixon không chỉ kể câu chuyện về Tổng thống Richard Nixon qua những tư liệu, băng ghi âm, hình ảnh và video lưu trữ. Nơi đây còn là một trung tâm nghiên cứu lịch sử và điểm tham quan nổi tiếng, thu hút đông đảo du khách mỗi năm.

Trong số những điều gây ấn tượng nhất với chúng tôi, có lẽ là việc bảo tàng tọa lạc ngay tại nơi sinh của Tổng thống Richard Nixon. Tuan Tran cho biết khuôn viên này vẫn bảo tồn ngôi nhà nơi ông chào đời năm 1913.

Ngôi nhà đơn sơ với vài căn phòng nhỏ tạo nên sự tương phản thú vị với hành trình cuộc đời của Richard Nixon. Sinh ra trong một gia đình bình thường ở vùng nông nghiệp California, ông đã đi một chặng đường dài để trở thành tổng thống Mỹ vào năm 1969.

"Ban đầu, bảo tàng này chỉ là bảo tàng tư nhân, nhưng sau này nó được đưa vào hệ thống thư viện tổng thống quốc gia của Mỹ, do cơ quan lưu trữ liên bang quản lý", Tuan Tran giới thiệu.

Hiện nay bảo tàng được nâng cấp với các thiết bị hiện đại, tương tác số hóa để phục vụ nghiên cứu lịch sử và cho du khách tham quan.

Đáng chú ý, du khách có thể chạm tay vào các màn hình cảm ứng để mở lại những dữ liệu hình ảnh và video phát biểu của nhân vật ngay trong bảo tàng.

ẢNH: QUẾ HÀ

Các khu vực tham quan được gắn với từng chủ đề và sự kiện chính trị trong nhiệm kỳ của Tổng thống Mỹ Richard Nixon.

Toàn bộ không gian bảo tàng được thiết kế như một câu chuyện lịch sử đa phương tiện sống động. Hình ảnh, phim tư liệu, âm thanh, màn hình tương tác, các bài phát biểu cùng những không gian tái hiện bối cảnh lịch sử đan xen nhau, đưa người xem bước vào dòng chảy của quá khứ với cảm giác mọi sự kiện dường như vừa mới diễn ra.

Có những nơi khách tham quan có thể ngồi nghe lại phát biểu của Nixon. Có nơi tái dựng bầu không khí nước Mỹ cuối thập niên 1960, thời điểm xã hội Mỹ chia rẽ vì chiến tranh, phong trào phản chiến lan rộng khắp nơi, tất cả đều có ở các phòng trưng bày trong bảo tàng.

Lần đầu chúng tôi được mục sở thị phòng bầu dục (Oval Office) của tổng thống. Theo anh Tuan Tran, dù là phiên bản, nhưng phòng bầu dục này được giữ gần như nguyên bản. Mọi du khách đều có thể được ngồi vào ghế của tổng thống để chụp ảnh lưu niệm.

Một điểm nhấn đáng chú ý khác nằm ở khu vực bên ngoài bảo tàng, nơi trưng bày chiếc trực thăng từng phục vụ việc di chuyển của Tổng thống Richard Nixon. Ngày nay, phương tiện gắn liền với những chuyến công du và hoạt động của vị tổng thống đã trở thành hiện vật đặc biệt, thu hút đông đảo du khách đến tham quan và tìm hiểu.

Tấm bản đồ Việt Nam trong Bảo tàng Tổng thống Nixon

Nhưng với một người Việt Nam, khu vực khiến bước chân chậm lại lâu nhất có lẽ là không gian trưng bày về chiến tranh Việt Nam. Ngay khi bước vào, chúng tôi bất ngờ bắt gặp một tấm bản đồ Việt Nam khổ lớn với sắc đỏ nổi bật được trưng bày trang trọng. Đặt ngay lối vào của gian phòng và được đóng khung cẩn thận, tấm bản đồ ấy lập tức thu hút mọi ánh nhìn, khơi lên trong chúng tôi nhiều cảm xúc khó diễn tả.

Tại đây, nhiều hình ảnh về cuộc chiến tranh Việt Nam được trưng bày, trong đó có những bức ảnh ghi lại làn sóng biểu tình phản đối chiến tranh của người dân Mỹ. Điều đáng chú ý là bảo tàng không né tránh các vấn đề nhạy cảm. Những tranh cãi và thách thức trong nhiệm kỳ của Tổng thống Nixon cũng được nhắc đến, giúp bức chân dung về ông trở nên đầy đủ và đa chiều hơn.

"Bảo tàng không né tránh những tranh cãi, phản ánh khá chân thực chính sách ngoại giao của Mỹ lúc bấy giờ", Tuan Tran cho biết.

Một trong các câu chuyện đó là tư liệu về Hiệp định Paris còn khá sinh động, kể lại dấu mốc mở đường cho việc Mỹ rút quân khỏi chiến tranh Việt Nam.

Rời Bảo tàng Nixon, điều đọng lại không chỉ là câu chuyện về một vị tổng thống Mỹ hay những ký ức của một cuộc chiến đã lùi xa. Đó còn là cảm nhận rõ nét về sự thay đổi của lịch sử. Từ hai quốc gia từng ở hai bên chiến tuyến, Việt Nam và Mỹ ngày nay đã trở thành đối tác chiến lược toàn diện, mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực và tăng cường kết nối giữa người dân hai nước. Một hành trình chuyển mình mà có lẽ ít ai có thể hình dung cách đây nửa thế kỷ.